مدیریت حفظ نباتات

  حفظ نباتات

همه ساله بخش عظيمي از محصولات و توليدات كشاورزي توسط آفات و بيماريهاي گياهي و در زمان هاي مختلف كاشت - داشت - برداشت و پس از برداشت از بين رفته و نابود مي گردند. ساليانه حدود 32 درصد از توليدات كشاورزي مورد حمله و خسارت آفات و بيماريهاي گياهي قرار مي گيرند .به همين دليل حفظ نباتات جايگاه بسيار مهمي در برنامه هاي توسعه كشاورزي ما و اقتصاد اين بخش دارد.

هر نوع برنامه بهبود در گرو ايجاد گسترش شبكه هاي مراقبت حفظ نباتات و اجراي طرح هاي پژوهشي گياهپزشكي است.

بررسي هاي كاربردي پيش آگاهي (ForeCasting) درباره بيماري ها و آفات مهم - تعيين آستانه زيان اقتصادي - مبارزه اكولوژيكی وبیولوژیک به ويژه مبارزه تلفيقي - تهيه بذرهاي مقاوم به آفت ها و بيماري ها - اجراي مديريت آفات (Pest Management) و بالاخره اتخاذ تدابير قرنطينه اي براي جلوگيري از انتقال و اشاعه آفت ها بايد در برنامه كشاورزي بطور كامل در نظر گرفته شود.

محور توسعه اقتصادي ،توسعه كشاورزي است و توسعه كشاورزي جز با بهره گيري از روش هاي علمي امكانپذير نمي باشد. بنابراين بهداشت گياهان و فرآورده هاي كشاورزي يكي از پايه اي ترين برنامه هايي است كه مي تواند در جهت اقتصادي وحفظ منابع تولید به كار رود و نقش سازنده اي را برعهده داشته باشد.براساس بند "د" ماده 143 قانون برنامه پنجم توسعه کشور در پایان برنامه می بایست مبارزه تلفیقی با آفات و بیماریهای گیاهی در 25 درصد سطوح تولید بخش کشاورزی گسترش یابد. در سال 1390 برای اولین بار برنامه ای تحت عنوان کنترل ومبارزه با آفات و بیماریهای گیاهی و علف های هرز(40128) در ذیل فصل کشاورزی استانی ایجاد و ابلاغ شده است. 

حفظ نباتات و نقش اجرائي آن در كشاورزي:

الف- تأمين بهداشت گياهان در مزارع- باغها و انبارها

ب- كنترل آفات و بيماريهاي گياهي حسب قوانین ومقررات موجود

ج- کنترل ونظارت بر ورود وخروج محصولات کشاورزی به صورت صادرات - واردات وترانزیت و جلوگیری ازورود عوامل خسارتزای خارجی به درون کشور

بخش دفع آفات: که وظیفه حفظ و حراست از محصولات زراعی و باغی از کزند آفات - بیماری و علف های هرز را بعهده دارد.

بخش قرنطینه نباتی : این بخش که بدو زیر بخش داخلی و خارجی تقسیم می شود . تمامی امور مربوط به نقل و انتقال محصولات کشاورزی و اندام های گیاهی درون کشور- موارد گیاهپزشکی مربوط به امور فنی صادرات - واردات و ترانزیت را وظایف مهم خود می داند .

اولویت سازمان جهاد کشاورزی در مدیریت حفظ نباتات:

مبارزه تلفیقی آفات (IPM) در راستای تولید محصول سالم

 

 

 

 

سیاستهای حفظ نباتات

1-                توسعه و اجرای طرح های  مدیریت کنترل تلفیقی آفات IPM

2-                برنامه ریزی و ساماندهی تولید محصول سالم

3-                 گسترش سطح شبکه مراقبت محصولات کشاورزی

4-                ساماندهی و نظارت بر چرخه توزیع سموم

5-                اجرای طرح های مبارزه غیر شیمیایی و بیولوژیک

6-                افزایش نظارت های قرنطینه نباتی

7-                 استقرار پست های قرنطینه جدید

8-                مدیریت و پایش عوامل قرنطینه ای نظیر میوه سبز مرکبات ،جاروک،پسیل آسیایی مرکبات

9-                 توانمند سازی کلینیک های گیاه پزشکی

 

واحد دفع آفات

ردیابی بیماری جاروک لیمو ترش

آخرین عملیات ردیابی بیماری جاروک لیمو ترش در سال 1391 پس ا ز  تامین اعتبار  در سطح 10000 هکتار انجام شد.

کنترل پسیل آسیایی مرکبات

  • در سال 92 انجام عملیات مبارزه شیمیایی دردو مرحله و سمپاشی با سموم موثر از قبیل کنفیدور و موسپیلان در سطح 24500 هکتار انجام گرفته است.
  • عملیات فوق در شهرستانهای رودان ، میناب ،حاجی آباد انجام شده است.

سن گندم

  • مبارزه با سن گندم در سال 92 در سطح 8010 هکتار از مزارع گندم استان انجام پذیرفت .سطح زیر کشت گندم استان هرمزگان در سال زراعی93-92 مقدار 13500 هکتار بوده است .شهرستانهايي كه عمليات مبارزه با سن در آنها انجام مي گيرد شامل شهرستانهاي حاجي آباد،رودان مي باشد.  همچنین در سطح 4802 هکتار از مزارع کندم عملیات کنترل علفهای هرز صورت پذیرفته است.

شبکه مراقبت محصولات کشاورزی

  • در سال 1392بابکارگیری تعداد 70 نفر از کارشناسان کشاورزی ، نظارت بر بیش از 21000 هکتار از باغات و مزارع استان با مشارکت 7کلینیک گیاهپزشکی انجام گرفت.

 

کنترل بیولوژیک

  • در سال 1392 عملیات کنترل بیولوژیک کرم میوه خوار گوجه فرنگی در سطح 3200 هکتار از مزارع گوجه فرنگی استان با تولید زنبورهای پارازیتوئید براکون و تریکوگراما که توسط بخش خصوصی تولید شده بودند به انجام رسید.

روند پیشرفت کار صدور گواهینامه محصول سالم

  • تا پایان سال 1392 با پیگیریهای بعمل آمده و اجرای مدیریت تلفیقی آفات و کاهش مصرف سموم توسط مدیریت حفظ نباتات پروانه کاربرد علامت استاندارد تشویقی و دستور العمل کاربرد علامت استاندارد ملی ایران توسط اداره کل استاندارد و تحقیقات صنعتی استان هرمزگان جهت 450 نفر از بهره برداران در سطح 15200 هکتار استان صادرگردید.

 

 

طرح کنترل آفات عمومی و همگانی سال 1392

(40128)

 اجرای پروژه های کنترل آفات عمومی (جوندگان و ملخ صحرایی) و مشارکت در کنترل آفات همگانی از جمله اقدامات این طرح بوده است. با توجه به طغیان ملخ صحرایی در شهرستان جاسک در اردیبهشت سال 1393 بیش از 3000 هکتار از اراضی این شهرستان توسط دو دستگاه خودرو حامل سمپاش های میکرونر با سموم مجاز محلول پاشی شده است.

 

واحد قرنطینه نباتی 

اجرای عملیات ردیابی عوامل قرنطینه داخلی و خارجی که از سوی سازمان حفظ نباتات اعلام میشود از جمله اقدامات این بخش است . همچنین انجام تشریفات قرنطینه گیاهی در مبادی ورودی استان  جهت حصول اطمینان از عدم ورود احتمالی آفات،بیماریها و علفهای هرز توسط محصولات کشاورزی از اهم فعالیتهای حفظ نباتات در زمینه قرنطینه گیاهی است. همچنین با ردیابی های سالانه ودر صورت تایید وجود آفت قرنطینه ای داخلی نظیر سوسک حنایی خرما در  استان اقدامات لازم اعم از آموزش پرسنل فنی ،بهره برداران و کارشناسان ناظر ، انجام عملیات ردیابی گسترده در سطح استان صورت می پذیرد.

 

پستهای فعال قرنطینه نباتی در استان هرمزگان :

1-     بندر شهید رجایی

2-    بندر شهید باهنر

3-    بندر لنگه

4-    جزيره قشم

5-    بندر تیاب

6-    بندر جاسک

7-    فرودگاه بین المللی بندر عباس

 

جدول مقایسه عملکرد83 الی 92 مراکز قرنطینه

 

              سال

صادرات به تن

واردات به تن

ترانزیت به تن

1392

520841

3518032

352421

1391

465064

3829972

514423

1390

311040

1616770

368960

1389

148470

1811650

744464

1388

201906

3340926

357790

1387

351749

3949687

1056649

1386

369422

1147521

289561

1385

349820

1272185

282768

1384

290207

704659

41387

1383

138582

988528

105508